Yöntem
Haftalık Alışkanlık Değerlendirmesi: 10 Dakikada 7 Soru
Alışkanlıklarını takip ediyorsun ama verilerin ne dediğine nadiren bakıyorsun. Kısa bir haftalık değerlendirme, bir yığın işareti karara çevirir: sürdür, küçült, taşı ya da bırak.
Kısa cevap
Haftalık alışkanlık değerlendirmesi, yaklaşık 7 soruyla yapılan 10 dakikalık bir kontrol: ne yaptın, nasıl hissettirdi, ne engel oldu ve gelecek hafta neyi değiştireceksin. Her hafta aynı saatte ve aynı yerde yap. Her seferinde tek şeyi değiştir ve bırakmadan önce alışkanlığı küçült.
Haftalık alışkanlık değerlendirmesi nedir?
Haftalık alışkanlık değerlendirmesi, son 7 günün alışkanlıklarına baktığın ve neyi ayarlayacağına karar verdiğin kısa, planlı bir kontroldür. Yaklaşık 10 dakika sürer ve tek bir somut değişiklikle biter.
Çoğu insan bir alışkanlık planı yapar, sonra bir daha dönüp bakmaz. Oysa alışkanlık planı ilk tahmindir. Değerlendirme, kendini suçlamak yerine sistemi onardığın yerdir. Bunu alışkanlıkların üzerinde çalışma alışkanlığı olarak düşün.
Haftalık değerlendirme neden irade gücünden daha iyi çalışır?
Çünkü düşünmeyi zor andan çıkarır. Akşam yorgunken bırakıp bırakmamaya karar vermek yerine, haftada bir kez, sakin ve gerçekler önünde karar verirsin.
Haftalık ritim, bir örüntüyü göstermeye yetecek kadar uzun (üç kaçırılmış pazartesi bir şey anlatır), bir sorunu büyümeden düzeltmeye yetecek kadar kısadır. Günlük çok gürültülü. Aylık çok yavaş.
Kötü bir haftadan sonra pes etmeye eğilimliysen, tek bir aksaklık bırakmaya dönüşmesin diye bunu bıraktığın bir alışkanlığa yeniden başlama yazısıyla birlikte kullan.
Hangi 7 soruyu sormalı?
Bu yedi soruyu bu sırayla sor. Her biri için tek satır yaz. Bir sorunun cevabı yoksa atla.
- Bu hafta gerçekte ne yaptım? (Hisleri değil, günleri say.)
- Hangi alışkanlık en kolaydı ve neden?
- Hangi alışkanlığı en çok atladım ve neye engel oldu?
- Her alışkanlıktan ne kadar keyif aldım, 1 ile 5 yıldız arasında?
- Yaptığım günlerde ve yapmadığım günlerde nasıl hissettim?
- Bu haftaki en büyük başarım neydi, küçük de olsa?
- Gelecek hafta farklı yapacağım tek şey ne?
Eyleme götüren tek soru 7. sorudur. Üç değil, bir değişiklik seç. Aynı anda birkaç değişiklik, neyin işe yaradığını anlamayı imkansız kılar.
Cevapları nasıl okumalı?
Cevaplarını sana verilmiş bir hüküm gibi değil, alışkanlığın teşhisi gibi oku. Çoğu sorun dört gruba girer ve her birinin basit bir çözümü vardır.
| Fark ettiğin şey | Olası neden | Şunu dene |
|---|---|---|
| Hep aynı gün veya saatte atlanıyor | Kötü zaman ya da yer | Başka bir zaman dilimine veya ipucuna taşı |
| Atlandı, bunaltı hissedildi | Alışkanlık çok büyük | 2 dakikalık sürüme küçült |
| Yapıldı ama keyif 1 veya 2 yıldız | Ödül yok, keyif yok | Müzik, podcast ya da küçük bir ödül ekle |
| 3+ haftadır kolayca yapılıyor | Alışkanlık oturdu | Biraz artır ya da yeni bir alışkanlık ekle |
Bir alışkanlık fazla ağır görünüyorsa alışkanlıklar için iki dakika kuralını oku ve en kötü günde bile yapabileceğin bir sürüme indir.
Alışkanlığı bırakmalı mıyım, küçültmeli miyim?
Önce küçült, sonra bırak. Zor bir haftadan sonra alışkanlığı bırakmak çoğunlukla planın fazla büyük olmasına verilen bir tepkidir, alışkanlığın yanlış olduğunun kanıtı değil.
Bir alışkanlığı ancak küçülttükten sonra bile yaklaşık üç hafta aynı şekilde aksıyorsa ya da ardındaki hedefi artık önemsemiyorsan bırak. Bırakmak sorun değil. Bu bir karar, başarısızlık değil. Fikri bir listeye park et ki sonra dönebil.
Toplam sayıya da bak. Çok alışkanlık takip ediyorsan ve çoğu aksıyorsa sorun sayıdır. Çok fazla alışkanlık takibi neden ters teper yazısına bak. 2 ile 3 alışkanlıkla başlamak daha güvenli bir varsayılandır.
Gerçek bir değerlendirme nasıl görünür?
İyi bir değerlendirme kısa ve sadedir. İşte üç alışkanlığı olan birinden örnek: 10 dakikalık akşam yürüyüşü, uyanınca bir bardak su ve her gece masayı toplamak.
- Yapılan: yürüyüş 7 günün 5'i, su 7'si 7, toplama 7'nin 2'si.
- En kolay: su, çünkü bardak yatağın yanında duruyor.
- En zor: toplama, uzun bir iş gününün ardından geliyordu.
- Keyif: yürüyüş 5 yıldız, su 3, toplama 1.
- En büyük başarı: yedi gün su.
- Tek değişiklik: toplamayı, akşam yemeğinden hemen sonra yalnızca bir eşyayı yerine koymaya küçült.
Cevapların nasıl net bir çözüme işaret ettiğine dikkat et. Bu değerlendirmede irade gücünden söz eden yok ve kimseye daha çok çabalaması söylenmiyor. Alışkanlık, gelecek hafta için daha küçük ve daha iyi yerleştirilmiş bir sürüm alıyor.
Alışkanlık değerlendirmesi ne kadar sürmeli?
On dakika yeter. İşte kopyalayabileceğin basit bir dağılım:
- 2 dakika: haftaya bak ve yaptıklarını say.
- 4 dakika: 2 ile 6 arasındaki soruları birer satırla cevapla.
- 2 dakika: gelecek hafta için tek bir değişiklik seç.
- 2 dakika: bir sonraki değerlendirmenin gününü, saatini ve yerini belirle.
Bir haftayı atlarsan uzun bir seansla telafi etmeye çalışma. Sonraki hafta 10 dakikalık sürümü yap, yeter.
Değerlendirmeyi ne zaman ve nerede yapmalı?
Sabit bir gün, saat ve yer seç ve bunu zaten yaptığın bir şeye bağla. Pazar akşamı kanepede ya da cuma öğle yemeğinden sonra, ikisi de olur. Önemli olan, değerlendirmenin de her alışkanlık gibi bir ipucunun olması.
"Zaman bulunca" yaptığın bir değerlendirme sessizce kaybolur. Gününe bağlamak için fikir istersen alışkanlık istiflemenin anlatımına bak.
LazyHabits haftalık değerlendirmeyi nasıl destekler?
LazyHabits'te haftalık kontrole Master Habit denir, uygulamada "Review My Habits" olarak görünür. Ona bir gün, saat ve yer belirlersin (en az haftada bir) ve uygulama sana hatırlatır.
Uygulamada ayrıca tutarlılığı, keyfi (alışkanlık başına 1 ile 5 yıldız), hisleri, en büyük başarını ve neyi farklı yapacağını soran rehberli alışkanlık değerlendirmeleri vardır. İlk değerlendirmeyi yaklaşık 14 gün sonra önerir. En fazla 3 alışkanlık içeren ücretsiz planla başlayabilirsin, nasıl çalıştığını görmek için haftalık değerlendirmeli alışkanlık takibi sayfasına bak.
Sık sorulan sorular
Alışkanlıklarımı ne sıklıkla değerlendirmeliyim?
Haftada bir en iyi varsayılandır. Sorunları erken yakalayacak kadar sık, angaryaya dönüşmeyecek kadar seyrektir. Yeni başlayanlar ilk 14 günden sonra da kısa bir kontrol yapabilir.
Değerlendirmeyi telefonumda yapabilir miyim?
Evet. Değerlendirme birkaç dürüst cevaptan ibarettir, yani not uygulaması, bir kağıt sayfa ya da bir alışkanlık uygulaması işe yarar. Önemli olan her hafta aynı saatte yapmandır.
Bu hafta hiçbir alışkanlığı yapmadıysam ne olur?
Bu faydalı bir veri. Neyin engel olduğunu sor, bir alışkanlığı 2 dakikalık sürüme küçült ve yarın yeniden başla. Gelecek pazartesiyi bekleme.
Her hafta her alışkanlığı değerlendirmeli miyim?
Evet, ama hızlı tut. Alışkanlık başına tek satır yeter. Fazladan zamanı zorlanan alışkanlığa ayır.
Bu bir günlükle aynı şey mi?
Pek değil. Günlük serbesttir. Değerlendirme kısa, yapılandırılmış ve tek bir kararla biter, bu da sürdürmeyi kolaylaştırır.
Denemeye hazır mısın? LazyHabits'in nasıl yardım ettiğini gör: Haftalık değerlendirmeli alışkanlık takibi